Dalam mendepani cabaran rantaian bekalan makanan global yang semakin tidak menentu, definisi keterjaminan makanan (food security) kini melangkaui sekadar ketersediaan ruji asasi. Ia turut menuntut keupayaan negara untuk menyediakan akses berterusan kepada sumber makanan berkhasiat dan alternatif nutrisi secara domestik.
Dalam konteks ini, penerokaan tanaman Sacha Inchi (Plukenetia volubilis) menawarkan satu kelebihan strategik. Kekacang herba yang berasal dari hutan Amazon ini bukan sahaja bernilai komersial, malah berpotensi besar untuk diintegrasikan ke dalam rantaian bekalan makanan kebangsaan bagi mengukuhkan sekuriti nutrisi rakyat.
Keterjaminan makanan yang holistik memerlukan sumber nutrisi yang seimbang. Sacha Inchi berupaya menghasilkan minyak yang kaya dengan rantaian asid lemak penting seperti Omega 3, Omega 6, dan Omega 9. Pembangunan tanaman ini secara berskala besar mampu menyediakan sumber alternatif tempatan bagi nutrien ini, sekali gus mengurangkan kebergantungan negara terhadap produk suplemen kesihatan dan sumber minyak ikan import.
Lebih strategik, kekacang ini boleh diproses menjadi produk makanan hiliran berasaskan tumbuhan (plant-based) seperti biskut dan snek bernutrisi tinggi, menyumbang secara langsung kepada kepelbagaian stok makanan domestik yang tahan lama.
Bagi membina sistem makanan yang berdaya tahan, pengoptimuman kawasan tanah terbiar adalah satu keperluan. Model ini telah dibuktikan melalui inisiatif di Kampung Purun, Jelebu. Dengan pelaburan awal sebanyak RM50,000, sebuah kawasan tanah terbiar seluas dua hektar telah berjaya diaktifkan semula dengan penanaman 2,500 pokok Sacha Inchi. Fakta bahawa 80 peratus daripada tanaman tersebut mula menampakkan hasil membuktikan bahawa penghasilan sumber makanan baharu boleh dijana dengan cekap tanpa memerlukan pembukaan tanah berskala mega.
Kelebihan Agronomi Demi Kelestarian Rantaian Makanan
Untuk memastikan kelangsungan bekalan makanan, sektor pertanian memerlukan tanaman yang mampu bertahan dengan kos penyelenggaraan yang munasabah. Sacha Inchi menawarkan kelebihan agronomi yang menyokong matlamat ini:
- Daya Tahan Semula Jadi: Ia kurang berhadapan dengan ancaman serangga perosak, secara tidak langsung mengurangkan kebergantungan kepada racun perosak kimia import dan mengekalkan kelestarian tanah.
- Kestabilan Bekalan Berterusan: Tanaman ini berupaya mengeluarkan hasil seawal usia lapan bulan dan mempunyai jangka hayat produktif sehingga 15 hingga 20 tahun. Ciri pokok yang sentiasa berbuah ini menjamin kestabilan pengeluaran sumber nutrisi sepanjang tahun tanpa mengira musim.
- Memaksimumkan Keluaran Sehektar: Sifatnya sebagai tanaman renek membolehkan ia diintegrasikan sebagai tanaman selingan di ladang kelapa sawit atau getah, memaksimumkan penghasilan elemen makanan dalam setiap inci tanah pertanian yang sedia ada.
Membina Ekosistem Keterjaminan Makanan Tempatan
Bagi menggalakkan lebih ramai pengeluar makanan domestik menanam komoditi ini, jaringan sokongan yang mampan perlu diwujudkan. Inisiatif penganjuran kursus dan penawaran jaminan belian balik (buy-back guarantee) untuk kacang mentah secara terus—seperti yang diusahakan oleh peladang perintis di Jelebu—merupakan mekanisme penampan risiko yang cemerlang. Ia bukan sahaja melindungi petani daripada manipulasi orang tengah, malah memastikan rantaian bekalan dari ladang ke meja pengguna kekal utuh, efisien, dan terjamin.
Rujukan: https://www.utusan.com.my/gaya/tani/2021/03/potensi-tanaman-sacha-inchi/
Artikel/Berita Terkini
NAK GUNA LOGO HALAL PALSU?
SAMBUTAN HARI KEBANGSAAN 2026
